Poradniki | Część 4. Umowa-zlecenie, umowa o dzieło, samozatrudnienie.

Generalnie niedopuszczalne jest zawieranie umowy o współpracy (podobnie jak innych umów cywilnoprawnych) w sytuacji, gdy zatrudnienie danej osoby wykazuje cechy charakterystyczne dla stosunku pracy (art. 22 § 1 (1) i 22 § 2 (2) Kodeksu pracy). Osoby wykonujące pracę na podstawie umów zlecenia, o działo, czy też w ramach samo zatrudnienia, nie korzystają z praw pracowniczych przewidzianych przepisami prawa pracy.

Osoby wykonujące pracę na podstawie umów zlecenia, o działo, czy też w ramach samo zatrudnienia, nie korzystają z praw pracowniczych przewidzianych przepisami prawa pracy.

Pojęcie samozatrudnienia nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę. W potocznym języku samozatrudnienie oznacza zastąpienie zatrudnienia na podstawie stosunku pracy umową cywilnoprawną z osobą, która jednoosobowo prowadzi działalność gospodarczą. Zgodnie z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej, pozarolnicza działalność gospodarcza oznacza działalność zarobkową wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową lub polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż a także polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych - prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły.

Za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności spełniającej łącznie następujące warunki:

  1. odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonywanie z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności,
  2. są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez zlecającego te czynności,
  3. wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.

Osoba prowadząca działalność gospodarczą samodzielnie odprowadza składki na ubezpieczenie zdrowotne, społeczne oraz podatki.

Umowa zlecenia jest umową cywilnoprawną (uregulowaną w Kodeksie cywilnym), której przedmiotem jest wykonywanie przez zleceniobiorcę z należytą starannością jakiś usług, zadań na rzecz zleceniodawcy. Umowa zlecenia może być odpłatna lub nieodpłatna.

Od umowy zlecenia opłaca się składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Umowa o dzieło również jest umową cywilnoprawną uregulowaną w Kodeksie cywilnym, ale jej przedmiotem jest wytworzenie konkretnego rezultatu (dzieła). Umowa o dzieło podlega – co do zasady - obowiązkowi odprowadzenia składek na ubezpieczenie zdrowotne. Obowiązek ubezpieczenia z tytułu umowy o dzieło powstaje, gdy umowę zawiera pracownik z własnym pracodawcą oraz, gdy umowa o dzieło wykonywana jest na rzecz własnego pracodawcy. Tylko w tych dwóch przypadkach powstaje obowiązek opłacania składek za przyjmujących zamówienie. Żadna inna sytuacja nie powoduje powstania obowiązku ubezpieczeń dla tej umowy.

wróć

Przejdź na początek